دبیر انجمن خرمای خوزستان: احیای نخلستان‌های خوزستان می‌تواند آینده صنعت خرما و اشتغال استان را تضمین کند

رئیس مرکز آب و محیط زیست اتاق بازرگانی خرمشهر تأمین حق‌آبه و نبود برنامه اجرایی مشخص برای احیای نخلستان‌ها را از مهم‌ترین چالش‌های این بخش دانست.

به گزارش روابط عمومی و امور بین‌الملل اتاق بازرگانی خرمشهر، عباس ربیهاوی، رئیس مرکز آب و محیط زیست اتاق بازرگانی خرمشهر و دبیر انجمن خرمای خوزستان، در ششمین جشنواره خرما، صنایع‌دستی و گردشگری خوزستان اظهار کرد: خوزستان حدود ۴۱ هزار هکتار نخلستان، ۶ میلیون و ۷۰۰ هزار اصله نخل و تولید سالانه حدود ۴۰۰ تا ۴۵۰ هزار تن خرما دارد و نزدیک به ۲۳ درصد تولید خرمای کشور را به خود اختصاص داده است.

وی افزود: خوزستان در تولید خرما رتبه سوم کشور و در صادرات این محصول رتبه دوم را دارد و این بخش برای حدود ۲۵ هزار نفر اشتغال ایجاد کرده است؛ بنابراین با رفع موانع و توجه بیشتر، ظرفیت آن را دارد که نقش قابل‌توجهی در اشتغال و ارزآوری ایفا کند.

تأمین حق‌آبه مهم‌ترین چالش نخلستان‌ها

دبیر انجمن خرمای خوزستان تأمین نشدن حق‌آبه را یکی از مشکلات اصلی نخل‌داران عنوان کرد و گفت: این مسئله به‌ویژه در پایین‌دست حوضه‌های کارون و مارون، فشار زیادی بر نخلستان‌ها وارد کرده است.

ربیهاوی ادامه داد: در سه دهه گذشته حدود ۶ میلیون اصله نخل در آبادان، خرمشهر و شادگان به دلیل مشکلات آبی از بین رفته‌اند و ادامه این روند می‌تواند بخش مهمی از سرمایه طبیعی و اقتصادی استان را تهدید کند.

وی با اشاره به ضعف صنایع تبدیلی و بسته‌بندی در استان، خام‌فروشی خرما را نوعی فروش سرمایه دانست و اظهار کرد: زمانی که محصول بدون فرآوری و بسته‌بندی مناسب عرضه می‌شود، بخش قابل‌توجهی از ارزش افزوده آن از دست می‌رود.

رئیس مرکز آب و محیط زیست اتاق بازرگانی خرمشهر در مقایسه‌ای گفت: آذربایجان شرقی با وجود نداشتن حتی یک اصله نخل، حدود ۳۳ کارگاه بسته‌بندی و فرآوری خرما با ظرفیت حدود ۲۶۰ هزار تن و اشتغال حدود ۱۱ هزار نفر دارد؛ در حالی که خوزستان با این حجم از تولید، همچنان از ظرفیت کافی در صنایع بسته‌بندی و فرآوری برخوردار نیست.

احیای نخلستان‌ها نیازمند ردیف اعتباری مشخص است

ربیهاوی با اشاره به ماده ۳۲ برنامه هفتم توسعه و هدف‌گذاری سالانه برای احیا و توسعه عرصه‌های جنگلی و مرتعی اظهار کرد: اگر نخلستان‌ها نیز در این برنامه قرار می‌گرفتند و برای آن ردیف اعتباری مشخص در نظر گرفته می‌شد، می‌توانستیم بخشی از نخل‌های از بین‌رفته را جایگزین و نخلستان‌های قدیمی و فرسوده را احیا کنیم.

وی افزود: حدود ۳۰ درصد نخل‌های خوزستان پیر و فرسوده هستند و برای حفظ این سرمایه، باید برنامه مشخصی برای جایگزینی و احیای آنها وجود داشته باشد.

دبیر انجمن خرمای خوزستان با اشاره به برگزاری نشست‌ها و جشنواره‌های متعدد در حوزه خرما گفت: این برنامه‌ها نباید با پایان مراسم به فراموشی سپرده شوند. در سال‌های گذشته نشست‌های مختلفی در سطح استان و کشور برگزار شده، اما مطالبات نخل‌داران در بسیاری از موارد به مرحله پیگیری عملیاتی نرسیده است.

ربیهاوی بر ضرورت شناسایی دقیق چالش‌های بخش خرما، تعیین وظایف دستگاه‌های مختلف و تدوین برنامه زمان‌بندی اجرایی تأکید کرد و افزود: باید مشخص باشد طی سه تا پنج سال آینده قرار است وضعیت نخلستان‌ها و زنجیره خرما به چه نقطه‌ای برسد.

مدیریت منابع آب و اجرای اسناد بالادستی

وی مدیریت منابع آب، اجرای سند سازگاری با کم‌آبی خوزستان و رعایت قانون الگوی کشت را از راهکارهای اصلی حفظ نخلستان‌ها دانست و گفت: قوانین و اسناد لازم وجود دارند، اما مشکل اصلی در نبود ضمانت اجرایی و استمرار در اجرای آنهاست که باعث تکرار بحران‌های آبی شده است.

دبیر انجمن خرمای خوزستان در پایان خطاب به مسئولان اظهار کرد: باید امروز به‌گونه‌ای تصمیم‌گیری و عمل شود که نسل‌های آینده، ما را به دلیل از دست رفتن نخلستان‌ها و سرمایه‌های این بخش مورد انتقاد قرار ندهند.

وی تأکید کرد: چنین جشنواره‌هایی می‌توانند نقطه‌ای برای آغاز پیگیری جدی مطالبات نخل‌داران و حرکت به سمت حفظ و احیای این سرمایه ارزشمند باشند